01/24/2012 عرضه ارز به نرخ بانکي،‌ آزاد،‌ مسافرتي در شرايطي که نرخ هر لحظه امکان تغيير دارد،‌ متقاضيان واقعي را سردرگم مي‌کند. اين امر در شرايطي که شعبه‌هاي محدودي ارز مسافرتي عرضه مي‌کنند و مدارک متعددي نيز لازم است،‌ روزهاي پرتنشي پيش از سفر براي مسافران رقم مي‌زند. ارز مسافرتي که زماني شکل گرفت تا مردم را به سفر به کشورهاي خارجي تشويق کند،‌ اينک با مشکلات بسياري همراه شده است کما آن که بسياري از گرفتن آن صرف نظر کرده و لقاي آن را به عطايش مي‌بخشند. البته در مقابل هستند کساني که به هر دري مي‌زنند تا به نرخ ارز مسافرتي خريد کرده و به نرخ آزاد به فروش برسانند، به اين ترتيب دلالان ارز،‌ نگاهي به ارز مسافران دارند. اين روزها اگر هم‌وطني عزم سفر به خارج از کشور دارد،‌ براي دريافت ارز مسافرتي که هر سال يک بار به او تعلق مي‌گيرد‌، لازم است به بانک ارزي مراجعه کند. اما در حالي که تقريبا تمام بانک‌ها شعب ارزي دارند تنها برخي شعب بانک‌هاي ملي، ملت،‌ صادرات‌ و تجارت ارز در اختيار مسافران قرار مي‌دهند. در معدود شعب بانک‌هاي ارزي فهرستي از مدارک، دال بر اطمينان از انجام سفر قيد شده است. از جمله اين مدارک عبارت‌اند از اصل گذرنامه،‌ فيش عوارض خروج، ‌بليت و ويزا براي کشورهايي که ويزا دارند. ارز مسافرتي با وجود اين مدارک تنها به شخص مسافر پرداخت مي‌شود. لازم به ذکر است با گذر از مراحل لازم،‌ به مسافران هوايي و زميني عراق و سوريه 400 دلار و به مسافران زميني ساير کشورها نيز 400 دلار و به مسافران هوايي تمامي مقاصد 1000 دلار تعلق مي‌گيرد. در مورد نرخ ارز مسافرتي در مقايسه بايد گفت، روزي که نرخ بانکي دلار 1123 تومان اعلام و دلار بازار آزاد 1400 تومان اعلام شد، ارز مسافرتي 1367 تومان عرضه شد. اين در حالي است که دلار در بازار آزاد با نرخ 1700 تومان به فروش مي‌رسيد. به گفته مدير اداره سياست‌ها و مقررات ارزي در ماه‌هاي گذشته و پس از آن که اختلاف بين نرخ رسمي ارز با بازار غيررسمي زياد شد، بانک مرکزي تصميم گرفت با پيش‌بيني مکانيزم‌هايي، از سوءاستفاده برخي افراد سودجو و فرصت‌طلب جلوگيري کند. به همين منظور ارائه ويزاي کشور مقصد، بليت مسافرت، اصل فيش پرداخت عوارض خروج از کشور، تعهد کتبي مسافر مبني بر خريد ارز مسافرتي فقط از يک منبع را الزامي و به بانک‌ها اعلام کرد تا صفحه آخر گذرنامه و همچنين فيش پرداخت عوارض را به مهر «ارز مسافرتي پرداخت گرديد» ممهور کنند. با تمام اين شرايط همچنان تخلف صورت مي‌گرفت،‌ چنان که به گفته مدير اداره سياست‌ها و مقررات ارزي ازدحام مسافران غيرواقعي در بانک‌ها و کمياب شدن بليت مسافرتي براي مسافران واقعي از آن جمله بود. به اين ترتيب بانک مرکزي بخشنامه ارائه ارز مسافرتي بر پايه نرخ بازار فرعي ارز را صادر کرد. لازم به ذکر است به گفته اين مقام بانک مرکزي نرخ بازار فرعي ارز، نرخي است که واحدها و شعب ارزي مستقر در مناطق آزاد براساس آن نسبت به فروش ارز اقدام مي‌کنند و از سوي بانک مرکزي تعيين مي‌شود. به گزارش خبرگزاري CHN در حالي که شعب انگشت‌شماري خدمات ارز مسافرتي را ارائه مي‌دهند اما همين تعداد نيز محدوديت سهميه داشته و مسافران ناچارند طبق اطلاعيه نصب شده بر در بانک تنها يک روز پيش از سفر و يا همان روز سفر مراجعه کنند. از آنجا که سهميه خيلي زود پايان مي‌يابد مسافران مي‌بايست صبح زود را به اين امر اختصاص دهند در غير اين صورت ممکن است سهيمه ارزي بانک به اتمام برسد. در اين شرايط تنها امکان،‌ شعبه بانک در فرودگاه خواهد بود که به طور معمول نمي‌توان چنين ريسک بزرگي کرد.